Onderzoek: ‘Afscheid bij overlijden mensenwerk, 4% Nederlanders gebruikt AI’

AI speelt onder Nederlanders een zeer beperkte rol bij het regelen van een uitvaart voor familie of vrienden. Hoewel AI steeds vaker helpt bij alledaagse taken, houden Nederlanders de technologie bij het regelen van een uitvaart op afstand. Ruim 3/4 zegt daarbij geen AI te gebruiken; slechts 4% maakt zelf gebruik van AI. Onjuiste informatie en onpersoonlijk worden genoemd als grootste risico’s van het gebruik van AI. Dat blijkt uit onderzoek van Ipsos I&O in opdracht van a.s.r.

Nederlanders zien zeker wel praktische voordelen in het gebruik van AI bij het regelen van een uitvaart. 1/3 denkt dat AI tijd kan besparen en 31% zou de technologie gebruiken voor een planning, stappenplan of het verzamelen van informatie.

AI past niet bij persoonlijk karakter uitvaart
Bij de persoonlijke invulling van het afscheid ligt echter voor veel mensen een grens. 6 op de 10 vinden AI daar niet bij passen, waarbij een onpersoonlijk afscheid met 62% het vaakst wordt genoemd als risico. ‘Een uitvaart draait om herinneringen, emoties en persoonlijke keuzes. Juist dat persoonlijke karakter is voor veel Nederlanders van groot belang. AI kan nabestaanden helpen met praktische zaken, maar we zien dat menselijke aandacht en eigen woorden des te belangrijker worden gevonden’, zegt Sibylla Bantema, directeur Leven en Uitvaart bij a.s.r.

Digitale nalatenschap
Ook komt uit het onderzoek dat bijna de helft van de Nederlanders het belangrijk vindt om de digitale nalatenschap vast te leggen, terwijl in de praktijk maar 1 op de 5 Nederlanders aangeeft dit goed te hebben geregeld; ruim de helft heeft nog niets vastgelegd. Tegelijkertijd vindt 2/3 dat nabestaanden meer ondersteuning moeten krijgen bij de afhandeling van een digitale nalatenschap. Vooral voor social media-accounts en digitale bezittingen als online tegoeden en domeinnamen wordt weinig vastgelegd (respectievelijk 14% en 8%).

Opvallend
Vooral 65-plussers hebben hun digitale nalatenschap vaker geregeld. 57% van hen heeft minimaal één onderdeel geregeld, tegenover 38% van de jongere leeftijdsgroepen. ‘Opvallend is dat juist 65-plussers hun digitale nalatenschap vaker hebben geregeld dan jongeren. Tegelijkertijd zien we dat veel Nederlanders dit onderwerp blijven uitstellen, terwijl het voor nabestaanden pijnlijke situaties kan voorkomen met accounts die nog lange tijd live blijven. Door op tijd vast te leggen welke online accounts je hebt en wie deze kan beheren, geef je je naasten meer duidelijkheid in een toch al moeilijke periode’, aldus Bantema.

Over het onderzoek
Het onderzoek is uitgevoerd door Ipsos I&O van 1 t/m 8 september 2026 onder 1.000 Nederlanders. De resultaten zijn gewogen naar leeftijd, geslacht, woonregio en opleidingsniveau en zijn representatief voor de Nederlandse bevolking